Goed nieuws voor vrijdag: op de biermeter geen modelrecht

Als advocaat op het gebied van intellectuele eigendom bevind ik mij in de gelukkige groep mensen die bij een borrel (op vrijdagmiddag: de vrijmibo) of een netwerkbijeenkomst altijd kan vertellen over een smeuïge of spraakmakende zaak. Voor deze week heb ik er weer een. Er is namelijk een uitspraak gedaan over een biermeter. Perfect geschikt voor de vrijdagmiddagborrel.

Intellectueel eigendomsrecht = verzamelnaam

Even een stukje juridische achtergrond. Het intellectueel eigendomsrecht is een verzamelnaam voor verschillende rechten die hoofdzakelijk beogen een innovatie te beschermen. Als je wat uitvindt, zo vond de wetgever, dan is het ook gerechtvaardigd dat je op dat vlak een voorsprong krijgt op de concurrentie.

Modelrecht

In de verzameling intellectuele eigendomsrechten zit ook het modelrecht. Het modelrecht is geen modellenrecht of rechten die samenhangen met foto’s. Met een modelrecht kun je de vormgeving of het uiterlijk van je product beschermen. Er wordt steeds vaker een beroep gedaan op het modelrecht. Een modelrecht geeft bescherming voor een periode van maximaal 25 jaar. Vereist is dan wel dat je het modelrecht laat registreren. Mocht je het modelrecht vergeten zijn te registreren, dan heb je nog de mogelijkheid op een beroep te doen op het ongeregistreerde modelrecht. Deze heeft wel een zeer beperkte duur, namelijk 3 jaar.

Een model krijgt bescherming als het aan twee eisen voldoet. Ten eerste moet het model nieuw zijn. Nieuw betekent in dit kader dat het model nog niet eerder op de markt beschikbaar was. In het modelrecht is het nieuwheidsvereiste absoluut. Dit houdt in dat het niet ter zake doet dat je niet wist dat er eenzelfde model op de markt was. Het feit dát het al eerder op de markt was is genoeg om de nieuwheid en dus het modelrecht aan te tasten. Ten tweede moet het model over een eigen karakter beschikken. Met andere woorden, dit betekent dat er niet al 10 andere modellen op de markt zijn die op een of andere manier op jouw model mogen lijken.

Biermeter-uitspraak

Een voorbeeld van een rechtzaak omtrent een modelrecht is de uitspraak van rechtbank Noord-Holland. Dit geschil ging om het modelrecht op een zo genoemde ‘een-meter-bier’ tray, een langwerpige bierhouder waarmee je gemakkelijk 10 bier kunt verplaatsen: een biermeter dus. Een ‘een-meter-bier’ tray is al jaren in een kroeg te vinden, nieuw lijkt deze toch niet. Maar het bijzondere aan deze bier tray was dat deze gemaakt is van karton. Daardoor is de biertray te recyclen en gemakkelijk op te vouwen. Aldus ideaal voor festivals en andere grote evenementen.

Degene die het model geregistreerd had, meende dat het modelrecht geldig omdat door het gebruik van karton het afweek van de modellen die al op de markt waren. Dat zijn doorgaan de houten ‘één-meter-bier’ trays. Daardoor denkt de gemiddelde consument dat het om een ander product gaat, aldus de registrant.

Model nietig

De rechtbank gaat hier niet in mee. De houten biertray heeft dezelfde kenmerken als een kartonnen en wekt dus niet een andere indruk. Het model wordt nietig verklaart. Helaas, de biermeter is geen nieuw ding, maar voor de vrijmibo soms wel bijzonder praktisch.

Lees de uitspraak van de Rechtbank Noord-Holland hier.

Meer informatie over intellectueel eigendomsrecht, klik hier.